Prawo do odwiedzin można ograniczyć tylko w wyjątkowych sytuacjach, tylko w koniecznym zakresie i przez niezbędny czas.
W dniu 18 kwietnia 2024 r. zapadł wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (V SA/Wa 2002/23), w którym sąd administracyjny oddalił skargę podmiotu leczniczego na decyzję Rzecznika Praw Pacjenta uznającą stosowanie praktyki naruszającej zbiorowe prawa pacjenta. Chodzi o ustalone przez jeden ze szpitali dziecięcych rażąco nadmiernych ograniczeń w realizacji przez pacjentów z prawa do odwiedzin, co formalnie prowadziło do zakazu odwiedzin. Odwiedziny możliwe były “wyłącznie w uzasadnionych przypadkach, w drodze wyjątku, po uzyskaniu każdorazowo zgody dyrektora szpitala na odwiedziny danego pacjenta, bez określenia w ogólnodostępny i transparentny sposób, jakiego rodzaju są to przypadki, wyjątki oraz jakie są kryteria uzyskania takiej zgody. Dodatkowo ograniczenia te zostały ustalone bez podstawy prawnej – szpital właściwie zakazał odwiedzin małoletnich pacjentów przez osoby im bliskie, wskazując na potencjał zagrożenia terrorystycznego i ogłoszony stopnień alarmowy BRAVO na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, powołując się przy tym na przypadki ze szkół w Biesłanie, Serbii, oraz w Teksasie, co w ocenie Rzecznika Praw Pacjenta nie może stanowić podstawy prawnej i faktycznej zastosowanych ograniczeń.”- tłumaczy Rzecznik Praw Pacjenta w komunikacie prasowy.
Sąd stwierdził, że w treści rozporządzenia brak jest przepisów umożliwiających wprowadzenie ograniczenia w przebywaniu osób postronnych. Sąd zwrócił uwagę, że osoby odwiedzające nie są także w ogóle osobami postronnymi, gdyż to najczęściej rodzice czy dziadkowie małoletnich.
Kiedy można ograniczyć odwiedziny?
Ograniczenie prawa do odwiedzin może mieć miejsce w wyjątkowych sytuacjach, w przypadku:
– stwierdzenia przesłanek ograniczenia korzystania z praw pacjenta,
-nadto tylko w koniecznym zakresie i przez niezbędny czas,
-wprowadzone w szpitalu zasady odwiedzin, w tym ograniczające korzystanie z tego prawa, muszą jak najmniej ingerować w realizację prawa pacjenta, być jak najmniej uciążliwe (zgodnie z zasadą proporcjonalności), nie mogą być arbitralne
– prawo do odwiedzin powinno być zagwarantowane w równym stopniu każdemu pacjentowi, zasady powinny być jasne.
Przeczytaj także: Nowe reguły identyfikowania pacjentów w szpitalu już obowiązują
Żródło: RPP, orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: V SA/Wa 863/22, V SA/Wa 1671/22, V SA/Wa 797/21, V SA/Wa 2457/22), V SA/Wa 797/21
