Certyfikacja ma skrócić etap badania podmiotowego wykonawcy , ma ułatwić dostęp do zamówień publicznych, pozwala wykorzystać jeden certyfikat w wielu postępowaniach, przez co nie trzeba powielać tych samych dokumentów. Ma to sprzyjać sprawniejszemu prowadzeniu postępowań.
Certyfikat ma potwierdzać, że wykonawca nie podlega wykluczeniu albo posiada zdolność do należytego wykonania zamówienia. Certyfikacja obejmuje podstawy z art. 108 ust. 1 plt. 1-5 pzp oraz fakultatywne z art. 108 ust. 2 i art. 109 ust. 1 pkt. 1-5, 7-10 pzp. W zakresie zdolności obejmuje warunki z art. 112 ust. 2 pzp (sytuacja ekonomiczna, finansowa, zdolność techniczna lub zawodowa).
Certyfikacja jest dobrowolna i może obejmować niepodleganie wykluczeniu, zdolność zawodową albo tylko fragment sytuacji wykonawcy. Wykonawca zamiast odpowiednich środków dowodowych może złożyć certyfikat, który obejmuje dokumenty w zakresie objętym certyfikacją. Jeśli certyfikacja obejmuje część podstaw wykluczenia albo udziału w postępowaniu- pozostały zakres musi zostać wykazany przez wykonawcę na zasadach określonych w SWZ. Wykonawca certyfikowany korzysta z domniemania, że posiada zdolność albo nie podlega wykluczeniu w zakresie objętym certyfikacją. Certyfikacja może także dotyczyć oceny self- cleaning albo środków naprawczych.
Certyfikacji udziela podmiot certyfikujący na wniosek wykonawcy, który bada poprawność i kompletność wniosku. Wykonawca nie może złożyć różnych wniosków do różnych podmiotów certyfikujących licząc, że w którymś z tych podmiotów uda mu się uzyskać certyfikację. Tylko jeden podmiot może udzielać certyfikacji na określony zakres. Okres ważności certyfikatu to 1- 3 lat- okres wskazuje wykonawca we wniosku. W tym okresie podmiot certyfikujący prowadzi weryfikacje aktualności uprawnień.
Jeśli zamawiający ma wątpliwości, czy wykonawca spełnia warunki certyfikacji, certyfikat może zostać zawieszony przez podmiot certyfikujący i w tym okresie nie można powoływać się na certyfikat. Ocena certyfikatu nie może opierać się wyłącznie na jego treści i dacie obowiązywania, ale wymaga każdorazowego sprawdzenia przez zamawiającego jego aktualnego statusu w bazie certyfikacji.
Zamawiający powinien w SWZ uwzględnić te informacje. Warto oprócz SWZ zaktualizować formularze ofertowe. W oświadczeniu o niepodleganiu wykluczeniu wykonawca wskazuje, czy będzie posługiwał się certyfikatem, o którym mowa w art. 124 ust. 2. W przypadku gdy wykonawca będzie posługiwał się tym certyfikatem, w oświadczeniu podaje numer i oznaczenie tego certyfikatu, nazwę podmiotu certyfikującego, który wydał ten certyfikat, okres ważności certyfikacji wykonawców zamówień publicznych oraz wskazuje, w zakresie których podstaw wykluczenia lub warunków udziału w postępowaniu będzie posługiwał się tym certyfikatem.
Jeżeli chodzi o postępowanie unijne, to oświadczenie o niepodleganiu wykluczeniu składa się na formularzu jednolitego europejskiego dokumentu zamówienia. Ustawa nie wskazuje wprost odrębnego przepisu nakazującego zamieszczenie tej informacji w JEDZ. Zmiana została wprowadzona wyłącznie do oświadczenia z art. 273 ust. 2 p.z.p., a więc do regulacji odnoszącej się do oświadczenia składanego wraz z ofertą w postępowaniach o wartości mniejszej niż progi unijne. Nie ma natomiast równoległej nowelizacji przepisu odnoszącego się wprost do JEDZ. W odniesieniu do postępowań unijnych wykonawca nie ma obowiązku zadeklarowania w JEDZ posługiwania się certyfikatem oraz podania danych tego certyfikatu. W takiej sytuacji informacja o posługiwaniu się certyfikatem powinna zostać złożona zamawiającemu na etapie składania oferty w osobnym oświadczeniu. WZÓR ZAPISÓW DO SWZ znajdziesz TUTAJ.
Na zakres objęty z certyfikatem zamawiający nie może żądać środków dowodowych, chyba, że certyfikat jest zawieszony, albo pojawią się okoliczności podważające jego skuteczność, czy też nie obejmuje pełnego zakresu. Certyfikacja nie dotyczy podmiotów udostępniających zasoby, ale mogą się oni legitymować certyfikatem jeśli taki certyfikat posiadają jako wykonawca z innych postępowań. Błędem jest żądanie dokumentów mimo skutecznego certyfikatu, rezygnacja z wezwania do wykazania dokumentów mimo utraty skuteczności certyfikatu, brak weryfikacji certyfikatu w bazie certyfikacji, brak spójnością miedzy treścią warunków udziału określonych w SWZ a oceną, czy certyfikat rzeczywiście potwierdza ich spełnienie.
Możliwość posługiwania się certyfikatem dotyczy nie tylko postępowań prowadzonych w trybie pzp, ale też tych poniżej progów.
Zamawiający określając warunki udziału w postępowaniu w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej stosuje poziomy zdolności chyba że nie jest to możliwe ze względu na charakter zamówienia albo gdy dla danego przedmiotu zamówienia poziomy zdolności nie zostały określone, co zamawiający wskazał w specyfikacji warunków zamówienia lub innych dokumentach zamówienia.
Ustawa wchodzi w życie 12 lipca 2026. Ustawa nie ma zastosowania do postępowań wszczętych i niezakończonych przed 12 lipca 2026 r. Od dnia 12 lipca 2026 r. znajdują zastosowanie przepisy dotyczące certyfikacji niepodlegania wykluczeniu również w odniesieniu do dostaw i usług, przy czym w zakresie zdolności technicznej lub zawodowej, o której mowa w art. 112 ust. 2 pkt 4 Pzp, do dnia 11 września 2029 r. nie stosuje się przepisów odnoszących się do określonych kwalifikacji zawodowych oraz określonego doświadczenia. W postępowaniach wszczętych od dnia wejścia w życie ustawy do dnia upływu czteroletniego terminu, nie składa się certyfikatu potwierdzającego udzielenie certyfikacji zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia na dostawy lub usługi właśnie w zakresie kwalifikacji zawodowych i doświadczenia. Oznacza to, że w tym okresie przejściowym wykonawca nie tylko nie korzysta z tych przepisów, lecz także nie może posłużyć się w postępowaniu certyfikatem potwierdzającym taki zakres certyfikacji.
Patronat merytoryczny: KMITA Kancelaria
Źródło: USTAWA z dnia 5 sierpnia 2025 r. o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych
pzp
